2019 yilning 13-dekabrida “S&P Global Ratings” agentligi O‘zbekiston Respublikasi suveren kredit reytingi bo‘yicha o‘zining navbatdagi hisobotini e'lon qildi. Unga ko‘ra, agentlik mamlakatimiz suveren kredit reytingini “BB-“ (“Barqaror”) darajasida saqlab qoldi.
O‘zbekiston Respublikasi suveren kredit reytingini baholashda uning:
• Tashqi kreditor pozisiyasi va past darajadagi davlat qarzi yuki respublikaning kuchli tarafi deya qayd etilgan;
• Aholi jon boshiga yalpi ichki mahsulotning (YaIM) kamligi va pul-kredit siyosatining past darajadagi moslashuvchanligi mamlakatning suveren reyting ko‘rsatkichini oshishini cheklovchi omillar sifatida keltirilgan. Ta'kidlanishicha, qarorlar qabul qilish jarayoni markazlashgan bo‘lib, institutlar o‘rtasidagi hisobdorlik va bir-birini nazorat qilish tizimi yetarli darajada rivojlanmagan.
Quyidagilar kelgusida mamlakatimiz kredit reytingiga ijobiy ta'sir etuvchi omillar sifatida sanab o‘tilgan:
• Mamlakatimizning global iqtisodiyotga integratsiyalashuvi va davlat ulushiga ega korxonalar islohoti natijasida iqtisodiyotning o‘sish salohiyati va barqarorligining yaxshilanishi;
• Diversifikasiyalashgan davlat byudjeti daromadlari bazasi va eksport tarkibi.
Shu bilan birga, quyidagi omillar respublikaning kredit reytingi baholariga salbiy ta'sir etuvchi omillar sifatida keltirilgan:
• Yuqori import va joriy hisob operatsiyalarining bundan keyin ham qarz va xorijiy valyuta rezervlari hisobiga moliyalashtirilishi natijasida fiskal va tashqi balansning sezilarli darajada yomonlashuvi;
• Davlat ulushiga ega asosiy korxonalar holatining yomonlashuvi natijasida shartli majburiyatlarning ortishi.
Shuningdek, agentlik mamlakatimizda olib borilayotgan iqtisodiy islohotlarga o‘z fikrini bildirgan. Xususan:
1) Keng qamrovli siyosiy islohotlar respublikadagi institutlarni yaxshilagani va iqtisodiyotning ochiqligini ta'minlagani aytilgan;
2). Hukumat institusional islohotlarda muvaffaqiyatga erishayotgani e'tirof etilgan;
3) Davlat ulushiga ega korxonalar islohotining boshlanishi “muvaffaqiyatli” deya ta'riflanib, ularning faoliyatini modernizasiya qilish va xarajatlarini qoplay olish darajasiga yetkazish respublikaning iqtisodiy o‘sishiga zamin bo‘lishi ta'kidlangan;
4) Bank sektori islohoti Hukumat kun tartibidagi 2017 yilgi iqtisodiy islohotlardan keyingi yirik islohot sifatida qayd etilgan. Ta'kidlanishicha, bank sektori islohoti iqtisodiyotdagi dollarlashuv darajasini pasaytirishga va pul-kredit siyosati samaradorligini oshirishga xizmat qiladi;
5) 2019 yilgi soliq islohoti soliq bazasini kengayishiga va soliqlarning yig‘ilishi darajasini oshirishga olib kelishi mumkinligi aytilgan.
Shu bilan birga, mamlakat uchun davlat ulushiga ega korxonalar islohoti va to‘g‘ridan-to‘g‘ri investisiyalar hajmini oshirish Hukumat oldida turgan vazifa bo‘lib qolayotganiga urg‘u bergan.
